Ara

Bu bölümde sistem içerisindeki makaleler arasında arama yapabilirsiniz.

Dergi Kimliği

Online ISSN (İngilizce)
1305-3124

Basılı ISSN (Türkçe)
1300-5251

Online ISSN (Türkçe)
1305-3132

Kuruluş
1993

Editör
Cihat Şen

Yardımcı Editörler
Murat Yayla, Oluş Api, Resul Arısoy

İnflamatuar belirteç olan hematolojik parametrelerin yenidoğan düşük Apgar skorları ile ilişkisi

Gökhan Karakoç, Serenat Eriş Yalçın, And Yavuz, Çağatayhan Öztürk, Aykan Yücel

Künye

İnflamatuar belirteç olan hematolojik parametrelerin yenidoğan düşük Apgar skorları ile ilişkisi. Perinatoloji Dergisi 2020;28(3):- DOI: 10.2399/prn.20.0283002

Yazar Bilgileri

Gökhan Karakoç1,
Serenat Eriş Yalçın2,
And Yavuz2,
Çağatayhan Öztürk3,
Aykan Yücel3

  1. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Perinatoloji İzmir TR
  2. Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Perinatoloji Antalya TR
  3. Etlik Zübeyde Hanım Kadın Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Perinatoloji Ankara TR
Yazışma Adresi

Serenat Eriş Yalçın, Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Perinatoloji Antalya TR, [email protected]

Yayın Geçmişi

Gönderilme Tarihi: 21 Şubat 2020

Kabul Edilme Tarihi: 13 Haziran 2020

Erken Baskı Tarihi: 13 Haziran 2020

Çıkar Çakışması

Çıkar çakışması bulunmadığı belirtilmiştir.

Amaç
Uzamış gebelik nedeni ile indüklenen olgularda bakılan yenidoğan 5.dakika Apgar skoru ile nötrofillerin lenfositlere oranı (NLR) ve trombositlerin lenfositlere oranı (PLR) arasındaki ilişkiyi araştırmak ve bu parametrelerin düşük apgar skorlarında prognostik belirteç olarak katkılarını incelemektir.
Yöntem
2017-2018 yılları arasında 41. Gebelik haftasını tamamlayarak uzamış gebelik nedeni ile indüksiyon ile doğum kararı alınan 169 primigravid olgu çalışmaya dahil edildi. Tüm olgular kabul anında ayrıntılı öykü alma, servikovajinal muayene, fetal biyometri ve amniyotik sıvı değerlendirmesi için obstetrik ultrason ve hemoglobin düzeyi, toplam beyaz küre sayımı, diferansiyel lökosit sayısı ve trombosit sayımı dahil tam kan sayımlarına tabi tutuldu. NLR ve PLR sırasıyla nötrofil sayısının lenfosit sayısına oranı ve trombosit sayısının lenfosit sayısına oranı olarak hesaplanmıştır. Yenidoğanın değerlendirilmesinde Apgar skorları doğumdan bir ve beş dakika sonra olağan kriterlere göre tayin edildi. Verilerin analizinde bağımsız örneklem t test, Mann-Whitney U ve ki-kare testleri kullanıldı.
Bulgular
Hastaların ortalama NLR değerleri 4.8+ 2.8, PLR değerleri 148.8+74.9 olarak saptandı, 108 (%64) hasta vajinal yolla doğum yaparken, 61 (%36) hastada sezaryen ile doğum gerçekleşti. 142 (%84) hastada Apgar skoru > 7 iken, 27 (%16) hastada < 7 olarak belirlendi. Apgar ˂ 7 olan grupta NLR ve PLR değerleri Apgar ≥ 7 olan gruptan anlamlı (p ˂ 0.05) olarak daha yüksekti.
 
Sonuç
NLR, PLR'deki yükselmeler, sağlıklı gebeliğin olağan bir parçasıdır, ancak aşırı artmış inflamasyon, çok çeşitli popülasyonlarda olumsuz doğum ve gelişimsel sonuçlarla ilişkili bulunmuştur. Sonuç olarak, bu belirteçler kötü obstetrik sonuçları ön görmede klinisyene yardımcı parametreler olarak kullanılabilir.
Anahtar Kelimeler

İnflamasyon, nötrofil lenfosit oranı, trombosit lenfosit oranı

Giriş
Postterm gebelik, son adet döneminin başlangıcından bu yana 294 günden veya 42 haftadan uzun süren gebelik, uzamış gebelik ise 287 günden veya 41 haftadan fazla süren gebelik olarak tanımlanır. Uzamış gebelik, fetal ve neonatal morbidite ve mortalite riskinde artış ile ilişkilidir. [1] Bu nedenle, uluslararası yönergeler, 41-42 haftalık gebelikte doğum eylemi indüklenmesini önermektedir. [2]
Apgar testi, doğumdan hemen sonra yenidoğanın fiziksel durumunu, sağlığını hızlı şekilde değerlendirmek ve ekstra bakım için herhangi bir acil ihtiyacı belirlemek için kullanılan basit ve tekrarlanabilir bir yöntemdir. Bebeğin durumunu değerlendirmek için beş faktör kullanılır ve her faktör 0 ila 2 ölçeğinde puanlanır, 2 puan her biri için en iyi puandır. Skor kalp atış hızı, solunum çabası, ten rengi, kas tonusu ve refleks irritabilite ölçümlerine dayanmaktadır. [3] Elde edilen puanlar 0 ile 10 arasındadır, 10 mümkün olan en yüksek puandır. Toplam 7-10 skoru “normal” olarak kabul edilir ve düşük Apgar skoru depresif canlılığı gösterir. Apgar skoru iki kez yapılır: doğumdan bir dakika sonra ve doğumdan 5 dakika sonra. Nadiren yenidoğanın durumu ile ilgili endişeler varsa ve ilk iki skor 7'den az ise, skorlama doğumdan 10, 15 ve 20 dakika sonra da tekrar yapılır. [4, 5] 1. dakika Apgar skoru ani resüsitasyon ihtiyacına işaret edebilir ve doğumdan 5 dakika sonra ölçülen Apgar skoru yenidoğan mortalitesinin ve çeşitli nörolojik sonuçların bir göstergesidir. Annenin sedasyonu ya da anestezisi, doğum sırasındaki gebelik yaşı, makat doğum, düşük doğum ağırlığı, konjenital malformasyonlar, maternal hipertansif bozukluklar gibi komorbid durumların varlığı ve gözlemciler arasındaki farklı değerlendirmeler gibi Apgar skorunu etkileyen çok sayıda faktör vardır. [6]
Nötrofillerin lenfositlere oranı (NLR) ve trombositlerin lenfositlere oranı (PLR), basit bir kan sayımından kolayca hesaplanabilen inflamatuar oranlardır. Çeşitli tıbbi disiplinlerde sıklıkla prognostik faktörler olarak rapor edilir ve test edilir. Çok sayıda yayın, bu oranları kardiyoloji, onkoloji, cerrahi ve gastroenteroloji 'de araştırmış ve bunları sıklıkla prognostik algoritmaya dahil etmiştir. [7-10] Jinekoloji ile ilgili literatürde, NLR ve PLR jinekolojik kanserlerde ve ovaryen hiperstimülasyon sendromu, prematür ovaryen yetmezlik ve endometriozis gibi üreme morbiditelerinde değerlendirildi. [11-14] Obstetrikte, hiperemezis gravidarum, gestasyonel diyabet, preeklampsi, gebelikle ilişkili intrahepatik kolestaz ve diğer hastalıklarda NLR'nin arttığı bildirilmiştir. [15-18]  Bu çalışmalardan hareketle gebelikte yüksek değerlerin yorumu önem kazanmaktadır.
Bu çalışmanın amacı, uzamış gebelik nedeni ile indüklenen olgularda bakılan yenidoğan 5.dakika Apgar skoru ile basit kan sayımı parametreleri ile hesaplanan NLR ve PLR değerleri arasındaki ilişkiyi ve düşük Apgar skorlarında prognostik belirteç olarak katkılarını araştırmaktır.
Yöntem
Çalışmamıza 2017-2018 yılları arasında 41. Gebelik haftasını tamamlayarak uzamış gebelik nedeni ile indüksiyon ile doğum kararı alınan primigravid olgular dahil edildi. Gestasyonel yaş, son adet döneminin ilk gününe göre hesaplandı ve 14 haftalık gebelikten önce yapılan bir ultrasonda saptanan baş-popo mesafesi (CRL) ölçümü ile doğrulandı.
Gebelik haftası kesin olmayan, siklusları düzensiz ve ilk trimester ultrason incelemesi yapılmamış olgular ile mevcut gebelikte çoğul gebelik, fetal anomali, fetal büyüme kısıtlılığı, pozitif indirek coombs testi, fetüse bulaşabilen enfeksiyöz bir hastalığa belgelenmiş maruziyet, yüksek tansiyon, ve gestasyonel diyabet gibi nedenlerle yüksek riskli olarak sınıflandırılan hastalar çalışma dışı bırakıldı.
Tüm olgular kabul anında ayrıntılı öykü alma, servikovajinal muayene, fetal biyometri ve amniyotik sıvı değerlendirmesi için obstetrik ultrason ve hemoglobin düzeyi, toplam beyaz küre sayımı, diferansiyel lökosit sayısı ve trombosit sayımı dahil tam kan sayımlarına tabi tutuldu. Tüm kan sayımları, aynı otomatik bilgisayarlı teknoloji (Autoslide ile Siemens ADVIA 2120i Hematoloji Sistemi, Erlangen, Almanya) kullanılarak tek bir laboratuvar tarafından gerçekleştirildi. NLR ve PLR sırasıyla nötrofil sayısının lenfosit sayısına oranı ve trombosit sayısının lenfosit sayısına oranı olarak hesaplandı.
Yenidoğanın cinsiyeti ve ağırlığı, doğum şekli, sezaryen uygulanma nedenleri, neonatal yoğun bakım gereksinimi kaydedildi. Yenidoğanın değerlendirilmesinde Apgar skorları doğumdan bir ve beş dakika sonra olağan kriterlere göre tayin edildi. Doğum indüksiyonu sırasında ateş yüksekliği, koryoamniyonit şüphesi olan olgular ile yine Apgar skoruna etki edebilecek fetal sıkıntı, ablasyo previa gibi endikasyonlar ile acil sezaryen doğum tercih edilen olgular ile sezaryen sırasında genel anestezi uygulananlar çalışmadan dışlandı. Yerel etik kurul tarafından onaylanan (etik kurul no: 07/01/2017-01) çalışmaya dahil edilen tüm olgulardan aydınlatılmış onam alındı.
İstatistiksel yöntem: Verilerin tanımlayıcı istatistiklerinde ortalama, standart sapma, medyan en düşük, en yüksek, frekans ve oran değerleri kullanılmıştır. Değişkenlerin dağılımı Kolmogorov Simirnov test ile ölçüldü. Nicel bağımsız verilerin analizinde bağımsız örneklem t test, Mann-Whitney U test kullanıldı. Nitel bağımsız verilerin analizinde ki-kare test kullanıldı. Analizlerde SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 22.0 programı (SPSS Inc., Chicago, IL, ABD) kullanılmıştır.
Bulgular
Toplamda 236 hasta değerlendirmeye alındı. Dışlama kriterleri sonrası 169 hasta çalışmaya dahil edilebildi.  Hastaların ortalama NLR değerleri 4.8+ 2.8, PLR değerleri 148.8+74.9 olarak saptandı, 108 (%64) hasta vajinal yolla doğum yaparken, 61 (%36) hastada sezaryen ile doğum gerçekleşti. Sezaryen doğum endikasyonları baş pelvis uyumsuzluğu ve ilerlemeyen eylem idi. 142 (%84) hastada Apgar skoru > 7 iken, 27 (%16) hastada < 7 olarak belirlendi. (Tablo 1) Apgar skoru < 7 olan 27 olgunun %33.3 ‘ü vajinal, %66.7 ‘si sezaryen ile doğan yenidoğanlarda gözlendi. Bebek ağırlığı, bebek cinsiyeti, kullanılan servikal dilatasyon prosedürü açısından gruplar arasında anlamlı farklılık izlenmedi (p > 0.05). Apgar ˂ 7 olan grupta sezeryan oranı Apgar ≥ 7 olan gruptan anlamlı (p ˂ 0.05) olarak daha yüksekti. Apgar ˂ 7 olan grupta NLR ve PLR değerleri Apgar ≥ 7 olan gruptan anlamlı (p ˂ 0.05) olarak daha yüksekti. (Tablo 2, Grafik 1)
Tartışma
Son yıllarda, ilk savunma hattını başlatan aktif nonspesifik inflamatuar aracıyı temsil eden nötrofillerin / inflamasyonun düzenleyici veya koruyucu bileşenini temsil eden lenfositlere oranını gösteren nötrofil / lenfosit oranına (NLR) odaklanılmıştır. [19] Konvansiyonel risk faktörlerinin ötesinde subklinik inflamasyon hakkında prognostik ve diagnostik bilgi sağlar. Çeşitli klinik koşullarda düşük dereceli inflamasyonun güvenilir bir göstergesidir. Trombositler ve lenfositler bağışıklık sürveyansı ile ilgili önemli kan parametreleridir ve trombosit / lenfosit oranı (PLR) sitokine bağımlı bağışıklık yanıtında önemli bir rol oynar. [16] PLR'nin çeşitli durumlarda sistemik inflamasyonun hassas bir belirteci olduğu öne sürülmüştür. [17] Güney Kore’de yapılan bir çalışmada sağlıklı reprodüktif dönemdeki kadınlarda hesaplanan NLR değerleri 1.73 + 1.55,  PLR değerleri ise 133.7 + 85.6 olarak saptanmıştır. [20]  Gebelikte bir normogram çıkarmak amacıyla yapılan diğer bir çalışmada ise ortalama NLR ve PLR değerleri birinci trimesterde sırasıyla 2.6 ± 1, 136.3 ± 44.3, ikinci trimesterde sırasıyla 4.0 ± 1.4, 144.6 ± 47.1 ve üçüncü trimesterde sırasıyla 3.5 ± 1.2, 118.1 ± 42 idi. Hem NLR hem de PLR’nin ikinci trimesterde maksimum değerlere ulaştığı ve gebelik yaşı ile pozitif korelasyonu gösterildi. [19]  Önceki araştırmalarda görüldüğü üzere gebelikte NLR ve PLR değerlerindeki hafif yükselmeler doğal seyrin parçasıdır.
NLR ve PLR daha önce yaygın gebelik komplikasyonlarının prediktörleri olarak test edilmişti, ancak sonuçlar arasında tutarsızlık olduğu görülmüştür. [16, 17, 21, 22]. Örneğin, NLR'nin gebeliğe bağlı hipertansiyon için prediktif olmadığı, [22] ancak preeklampsili hastalarda anlamlı olarak arttığı bulunmuştur. Gestasyonel diyabetli gebelerde de NLR ve PLR'yi test eden çalışmalarda da benzer çelişkiler bildirilmiştir. [16, 21] NLR ayrıca gebeliği komplike eden inflamatuar durumlarda da değerlendirildi ve gebelikte akut pankreatitin erken bir belirteci ve hastalık şiddeti için olası bir belirteç olarak önerildi. [23] Plasental inflamatuar yanıt durumunda, NLR'nin maternal serum CRP'den daha iyi tanı performansına sahip olduğu gösterilmiştir. Yüksek NLR, normal CRP düzeylerinde bile erken doğumun öngörülmesini sağlıyordu.[24] Bu araştırmalar, gebelik sırasında tanı zorluklarında NLR'yi değerlendirmenin potansiyel katkısını vurgulamaktadır.
İnflamasyondaki hafif artışlar sağlıklı gebeliğin olağan bir parçasıdır, ancak hamilelik sırasında daha yüksek inflamasyon seviyeleri olumsuz doğum sonuçları ile ilişkilidir. [25,26] Örneğin, dolaşımdaki C-reaktif protein (CRP) konsantrasyonları sağlıklı gebe kadınlar arasında hafifçe yükselir [27,28], ancak üçüncü trimesterde normalden daha yüksek konsantrasyonlar, düşük doğum ağırlığını, erken doğum, kronik plasental villit ve preeklampsiyi öngörebilir. [29-32] Gebelik sırasında artmış inflamasyon ayrıca gestasyonel diyabet [33] ve neonatal nörodavranış bozukluğu riski ile ilişkilidir. [34] Çalışmamızda komorbid durumu olmadığı halde uzamış gebelik nedeniyle indüklenen olguların yenidoğanlarında Apgar<7 olan grupta NLR, PLR gibi inflamatuar belirteçler artmış bulundu. Bu durum tarafımızca klinik olarak predikte olmayan düşük dereceli bir inflamasyona sekonder olabilir olarak yorumlanmıştır.
Kronik inflamasyonun gebelik komplikasyonlarının oluşumuna yol açan etki mekanizmaları araştırılmaktadır. Aslında, düşük dereceli kronik inflamasyon durumu, polikistik over sendromlu (PKOS) kadınlarda trofoblastik invazyon ve plasentasyona izin veren maternal immünolojik baskılanmayı azaltan ve immün aracılı plasental patolojilerin sıklığında ve derecesinde bir artış ile gebelik sırasında anormal bir bağışıklık düzenlemesinin ifadesi olabilir. [35,36]  Bu bağlamda, son zamanlarda PKOS'lu kadınlarda kronik villit ve intervillosit gibi mikroskobik analizde plasental lezyon insidansında artış gözlenmiştir. [36] Palomba ve ark. gebe PKOS kadınlarında artmış WBC, CRP ve ferritin seviyelerinin düşük dereceli kronik inflamasyona sekonder olduğunu ve bu belirteçlerin varlığında gebelik kaynaklı hipertansiyon, preeklampsi, gestasyonel diyabet, antepartum hemoraji ve doğum ağırlığı gebelik yaşına göre  büyük ve / veya küçük olmak gibi obstetrik / neonatal komplikasyonlar için artmış bir risk olduğunu saptamıştır. [36] Obezitenin de tıpkı PKOS hastalarında olduğu gibi kronik  inflamasyona yol açarak kötü obstetrik etkilere ve neonatal komplikasyonlara sebep olduğu düşünülmektedir. Çintesun tarafından yapılan çalışmada inflamasyonla doğrudan ilişkili olan WBC, nötrofil ve lenfosit değerleri erken gebelik döneminde obez grupta anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. [37] Artmış WBC’nin bozulmuş glukoz metabolizması, insülin direnci ve tip 2 diyabet ile ilişkili olduğu ve erken gebelikte WBC yüksekliğinin gestasyonel diyabete yol açtığı bildirilmiştir.[38] Düşük dereceli bir inflamatuar yanıtı başlatan ve sürdüren PKOS ve obezite dışında faktörler de vardır. Bunlar yaşlanma, dengesiz beslenme ve sigara içmeyi içerir. NLR-PLR düzeyleri artmış olan hasta grubumuzda bu faktörler etken olabilir. Bulgularımızın klinik sonuçları açık değildir ve ek araştırmalar gerektirecektir.
Çalışmamızın en önemli limitasyonu Apgar skoruna etki edebilecek her değişkenin dışlanamamış olması olabilir. Maternal NLR-PLR değerlerine etki edebilecek obezite, PKOS gibi faktörlere ait maternal veriler ile neonatal sonuçlar da dahil edilememiştir. Bunun dışında hastaların kronik inflamasyonla ilişkili olabilecek ileri maternal yaş, beslenme durumları-kolesterol düzeyleri ile kronik sigara içiciliği sorgulanmamıştır. Kan numunelerinin alımı ile doğuma kadar geçen süre ile NLR, PLR oranlarının ilişkisi değerlendirilmemiş ve bu süreçte ek bir hemogram ölçümü yapılmamıştır.  
NLR, PLR'deki yükselmeler, sağlıklı gebeliğin olağan bir parçası [19] olmakla birlikte aşırı artmış inflamasyon, çok çeşitli popülasyonlarda olumsuz doğum ve gelişimsel sonuçlarla ilişkili bulunmuştur. [25,26]
Sonuç
Sonuç olarak, bu belirteçler kötü obstetrik sonuçları ön görmede klinisyene yardımcı olabilir, üstelik teknik olarak ucuz ve uygulanabilir parametrelerdir. Ancak kesin bir yargıya varmadan önce daha geniş bir hasta grubuyla ileri analizlere ihtiyaç vardır.
 
1. Hilder L, Costeloe K, Thilaganathan B. Prolonged pregnancy: evaluating gestation specific risks of fetal and infant mortality. BJOG. 1998;178:726731.
2. NICE. Induction of Labour: Guideline CG70. London: NICE; 2008.
3. Berglund S, Pettersson H, Cnattingius S, Grunewald C. How often is a low Apgar score the result of substandard care during labour? BJOG. 2010;117:968-78.
4. Casey BM, McIntire DD, Leveno KJ. The continuing value of the Apgar score for the assessment of newborn infants. N Engl J Med. 2001;344:467-71.
5. Papile LA. The Apgar score in the 21st century. N Engl J Med. 2001;344:519-20.
6. The Apgar Score. Committee Opinion No 644. American College of Obstetricians and Gynecologists. Obstet and Gynecol 2015; 126(4): e52-5
7. Chen J, Qu X, Li Z, Zhang D, Hou L. Peak Neutrophil-to-Lymphocyte Ratio Correlates with Clinical Outcomes in Patients with Severe Traumatic Brain Injury. Neurocrit Care. 2019;30:334-9.
8. Seropian IM, Romeo FJ, Pizarro R, Vulcano NO, Posatini RA, Marenchino RG, Berrocal DH, Belziti CA. Neutrophil-to-lymphocyte ratio and platelet-to-lymphocyte ratio as predictors of survival after heart transplantation. ESC Heart Fail. 2018;5:149-56.
9. Lee SK, Lee SC, Park JW, Kim SJ. The utility of the preoperative neutrophil-to-lymphocyte ratio in predicting severe cholecystitis: a retrospective cohort study. BMC Surg. 2014;14:100.
10. Haram A, Boland MR, Kelly ME, Bolger JC, Waldron RM, Kerin MJ. The prognostic value of neutrophil-to-lymphocyte ratio in colorectal cancer: A systematic review. J Surg Oncol. 2017;115:470-9.  
11. Ethier JL, Desautels DN, Templeton AJ, Oza A, Amir E, Lheureux S. Is the neutrophil-to-lymphocyte ratio prognostic of survival outcomes in gynecologic cancers? A systematic review and meta-analysis. Gynecologic oncology. 2017; 145:584-94.
12. Verit FF, Cetin O, Yildirim O, Keskin S, Yucel O, Yalcinkaya S. Neutrophil to lymphocyte ratio is superior to platelet to lymphocyte ratio as an early predictor of moderate/severe ovarian hyperstimulation syndrome. Journal of Obstetrics and Gynaecology. 2014; 34:639-43.  
13. Ilhan G, Atmaca FFV, Altan E, Zebitay AG, Sozen H, Akyol H, et al. Evaluation of Neutrophil-Lymphocyte Ratio, Platelet-Lymphocyte Ratio and Red Blood Cell Distribution Width-Platelet Ratio for Diagnosis of Premature Ovarian Insufficiency. Journal of Family & Reproductive Health. 2016; 10:211-6.
14. Tokmak A, Yildirim G, Öztaş E, Akar S, Erkenekli K, Gülşen P, Yilmaz N, Uğur M. Use of Neutrophil-to-Lymphocyte Ratio Combined With CA-125 to Distinguish Endometriomas From Other Benign Ovarian Cysts. Reprod Sci. 2016;23:795-802.
15. Kurt RK, Güler A, Silfeler DB, Ozçil MD, Karateke A, Hakverdi AU. Relation of inflammatory markers with both presence and severity of hyperemesis gravidarum. Ginekol Pol. 2014;85:589-93.
16. Sargin MA, Yassa M, Taymur BD, Celik A, Ergun E, Tug N. Neutrophil-to-lymphocyte and platelet-tolymphocyte ratios: are they useful for predicting gestational diabetes mellitus during pregnancy? Therapeutics and Clinical Risk Management. 2016; 12:657-65.
17. Serin S, Avci F, Ercan O, Kostu B, Bakacak M, Kiran H. Is neutrophil/lymphocyte ratio a useful marker to predict the severity of pre-eclampsia? Pregnancy Hypertension. 2016; 6:22-5.
18. Kirbas A, Biberoglu E, Daglar K, Iskender C, Erkaya S, Dede H, et al. Neutrophil-to-lymphocyte ratio as a diagnostic marker of intrahepatic cholestasis of pregnancy. European journal of obstetrics, gynecology, and reproductive biology. 2014; 180:12-5.
19. Hershko Klement A, Hadi E, Asali A, Shavit T, Wiser A, Haikin E, Barkan Y, Biron-Shental T, Zer A, Gadot Y. Neutrophils to lymphocytes ratio and platelets to lymphocytes ratio in pregnancy: A population study. PLoS One. 2018; 13:e0196706.
20. Lee JS, Kim NY, Na SH, Youn YH, Shin CS. Reference values of neutrophil-lymphocyte ratio, lymphocyte-monocyte ratio, platelet-lymphocyte ratio, and mean platelet volume in healthy adults in South Korea. Medicine (Baltimore). 2018; 97:e11138.
21. Aktulay A, Engin-Ustun Y, Ozkan MS, Erkaya S, Kara M, Kaymak O, et al. Gestational Diabetes Mellitus Seems to Be Associated with Inflammation. Acta clinica Croatica. 2015; 54:475-8.
22. Yucel B, Ustun B. Neutrophil to lymphocyte ratio, platelet to lymphocyte ratio, mean platelet volume, red cell distribution width and plateletcrit in preeclampsia. Pregnancy hypertension. 2017; 7:29-32.
23. Ilhan M, Ilhan G, Gok AF, Bademler S, Verit Atmaca F, Ertekin C. Evaluation of neutrophil-lymphocyte ratio, platelet-lymphocyte ratio and red blood cell distribution width-platelet ratio as early predictor of acute pancreatitis in pregnancy. The journal of maternal-fetal & neonatal medicine: the official journal of the European Association of Perinatal Medicine, the Federation of Asia and Oceania Perinatal Societies, the International Society of Perinatal Obstet. 2016; 29:1476-80.
24. Kim MA, Lee YS, Seo K. Assessment of predictive markers for placental inflammatory response in preterm births. PloS one. 2014; 9:e107880.
25. Challis JR, Lockwood CJ, Myatt L, Norman JE, Strauss JF, Petraglia F. Inflammation and Pregnancy. Reprod Sci 2009;16:206–15.
26. Romero R, Gotsch F, Pineles B, Kusanovic JP. Inflammation in pregnancy: its roles in reproductive physiology, obstetrical complications, and fetal injury. Nutr Rev 2007;65:194–202.
27. Watts DH, Krohn MA, Wener MH, Eschenbach DA. C-reactive protein in normal pregnancy. Obstet Gynecol 1991;77:176–80.
28. Kuzawa CW, Adair LS, Borja J, McDade TW. C-reactive protein by pregnancy and lactational status among Filipino young adult women. Am J Hum Biol 2013;25:131–4.
29. Lowe LP, Metzger BE, Lowe WL, Jr., Dyer AR, McDade TW, McIntyre HD. Inflammatory mediators and glucose in pregnancy: results from a subset of the Hyperglycemia and Adverse Pregnancy Outcome (HAPO) Study. J Clin Endocrinol Metab 2010;95:5427–34.
30. Sorokin Y, Romero R, Mele L, Wapner RJ, Iams JD, Dudley DJ, Spong CY, Peaceman AM, Leveno KJ, Harper M, et al. Maternal serum interleukin-6, C-reactive protein, and matrix metalloproteinase-9 concentrations as risk factors for preterm birth <32 weeks and adverse neonatal outcomes. Am J Perinatol 2010;27:631–40.
31. Ernst LM, Grobman WA, Wolfe K, Huang MH, McDade TW, Holl JL, Borders AE. Biological markers of stress in pregnancy: associations with chronic placental inflammation at delivery. Am J Perinatol 2013;30:557–64.
32. Teran E, Escudero C, Calle A. C-reactive protein during normal pregnancy and preeclampsia. Int J Gynaecol Obstet 2005;89:299–300.
33. Retnakaran R, Hanley AJG, Raif N, Connelly PW, Sermer M, Zinman B. C-reactive protein and gestational diabetes: the central role of maternal obesity. J Clin Endocrinol Metab 2003;88:3507–12.
34. Ponzio NM, Servatius R, Beck K, Marzouk A, Kreider T. Cytokine levels during pregnancy influence immunological profiles and neurobehavioral patterns of the offspring. Ann N Y Acad Sci 2007;1107:118–28.
35. Vanky E, Salvesen KA, Asberg A, Carlsen SM. Haemoglobin, C-reactive protein and androgen levels in uncomplicated and complicated pregnancies of women with polycystic ovary syndrome. Scand J Clin Lab Invest. 2008;68:421–6.
36. Palomba S, Russo T, Falbo A, et al. Decidual endovascular trophoblast invasion in women with polycystic ovary syndrome: an experimental case-control study. J Clin Endocrinol Metab. 2012;97:2441–9.
37. İncesu Çintesun FN. The association between obesity and hematologic inflammatory markers in the first trimester pregnancies. Perinatal Journal 2020;28:17–22.
38. Pattanathaiyanon P, Phaloprakarn C, Tangjitgamol S. Comparison of gestational diabetes mellitus rates in women with increased and normal white blood cell counts in early pregnancy. J Obstet Gynaecol Res 2014;40:976–82.
 
 
Dosya / Açıklama
Grafik 1
NLR-PLR dağılım grafiği
Tablo 1
Demografik veriler
Tablo 2
Verilerin Apgar skorlarına göre karşılaştırması